Bir iğnenin kırılması tek başına sorun değildir; ama iğneler art arda kırılıyorsa makine size bir şey söylüyordur. Üstelik kırılan iğne mekiğe veya iğne plakasına çarparak çapak bırakabilir; bu da daha sonra iplik kopmasına yol açar. En sık karşılaştığımız beş nedeni sırayla ele alalım.
1. Kumaşa uygun olmayan iğne
Kırılmaların bir numaralı sebebi budur. İnce bir iğneyle kot veya brandayı dikmeye çalışmak iğneyi eğer ve kırar. İğne kalınlığı iki sayıyla yazılır (örneğin 90/14): ilki Avrupa, ikincisi Amerikan ölçüsüdür, sayı büyüdükçe iğne kalınlaşır.
| Kumaş | Önerilen iğne |
|---|---|
| Şifon, ipek, tül gibi çok ince kumaşlar | 60/8 – 70/10 |
| Poplin, pamuklu, gömleklik | 80/12 |
| Keten, gabardin, orta kalınlık | 90/14 |
| Kot, kanvas, döşemelik | 100/16 (kot iğnesi / "jeans") |
| Çok kalın kot, branda, deri | 110/18 (deri için "leather" uçlu) |
| Penye, jarse, likralı örme kumaşlar | 75/11 – 90/14 yuvarlak uçlu (ballpoint / stretch) |
2. Kumaşı çekmek ya da itmek
Kumaşı makine kendisi taşır; sizin göreviniz yalnızca yön vermektir. Dikerken kumaşı arkadan çekmek ya da önden itmek, iğne kumaştayken onu yana büker. Bükülen iğne iğne plakasına ya da mekiğe çarpar ve kırılır. Kalın bir yerden geçerken makine zorlanıyorsa hızı düşürün, gerekirse volanı elle çevirin.
3. İğnenin yanlış takılması
- Ev tipi makinelerin çoğunda iğnenin düz yüzü arkaya bakar (bazı eski ve endüstriyel modellerde yön farklıdır; kılavuza bakın).
- İğne gidebildiği kadar yukarı itilmeden sıkılırsa mekiğe çarpar.
- İğne vidası gevşekse iğne dikiş sırasında aşağı kayar. Vidayı her iğne değişiminde kontrol edin.
- Eğilmiş, ucu körelmiş iğneyi "daha iyi" diye kullanmaya devam etmeyin; iğneler ucuz, makine parçaları değil.
4. Ayak ve dikiş ayarı uyumsuzluğu
Düz dikiş ayağı veya düz dikiş plakası takılıyken zikzak ya da süsleme dikişi seçerseniz, iğne sağa sola giderken ayağa çarpar ve kırılır. Aynı şey çift iğne kullanırken dikiş genişliğini fazla açtığınızda da olur. Dikiş değiştirmeden önce takılı ayağın o dikişe uygun olduğundan emin olun; iğneyi en düşük konumdan başlatıp volanı elle bir tur çevirerek kontrol edebilirsiniz.
5. Toplu iğne ve kalın dikiş katları
- Toplu iğnenin üzerinden dikmek iğne kırılmasının klasik sebebidir. Toplu iğneleri ayağa gelmeden çıkarın.
- Kot paçası veya yan dikişlerin birleştiği yerlerde kat sayısı birden artar. Bu noktalara yavaş girin; ayağın arkası havada kalıyorsa altına aynı kalınlıkta katlanmış bir kumaş koyarak (ya da "kot aparatı" ile) ayağı düzleştirin.
Bunların hiçbiri değilse?
Doğru iğneyi doğru taktığınız ve kumaşı zorlamadığınız halde iğne hâlâ kırılıyorsa, büyük ihtimalle mekik zamanlaması (ayarı) kaymıştır ya da iğne mili eğilmiştir. Bu genellikle sıkışan bir iplik ya da sert bir darbe sonrası olur ve servis ayarı gerektirir. Bu durumda dikmeye devam etmek mekik ucuna kalıcı hasar verebilir.